Unieke recreatieobjecten: omgevingsvergunning vereist?

Recreanten zijn voor hun vakantie steeds meer op zoek naar beleving. De recreatiebedrijven spelen daar volop op in en komen met verrassende en innovatieve recreatieobjecten. Kon je vroeger kiezen uit een bungalow, chalet, caravan of tent? Tegenwoordig kun je slapen in een boomhut of houten ton. Verblijven in een Mongoolse tent, tipi tent, safaritent of een iglo van hout of stro. Maar ook recreëren in een pipowagen of een hobbitwoning behoort tot de mogelijkheden.

Voordat de recreant gebruik kan maken van de recreatieobjecten, gaat er voor de ondernemer een heel traject aan vooraf. Eén van de vragen die in dat traject aan de orde komt is of je een omgevingsvergunning voor bouwen nodig hebt (de vroegere ‘bouwvergunning’).

Op grond van de wet geldt als hoofdregel dat het verboden is zonder omgevingsvergunning een bouwwerk te bouwen. Wat is echter een bouwwerk? Daarvan is snel sprake, namelijk bij een constructie van enige omvang van hout, steen, metaal of ander materiaal, die op de plaats van bestemming hetzij direct, hetzij indirect met de grond verbonden is, hetzij direct of indirect steun vindt in of op de grond en bedoeld is om ter plekke te functioneren. Ook mobiele objecten die bestemd zijn om gedurende enige tijd te blijven staan, voldoen aan dit criterium. Alle hiervoor genoemde recreatieobjecten zijn dus bouwwerken in de zin van de wet als zij bestemd zijn om gedurende een langere periode (ook bijvoorbeeld een seizoen) te blijven staan.

Zoals gezegd is in beginsel voor de bouw van elk bouwwerk een omgevingsvergunning vereist. Op deze hoofdregel gelden echter enkele uitzonderingen. In die uitzonderingsgevallen is de bouw vergunningsvrij. Eén van die uitzonderingen geldt voor een op de grond staand bouwwerk ten behoeve van recreatief nachtverblijf, mits dat bouwwerk niet hoger is dan 5 meter en de oppervlakte niet meer bedraagt dan 70 vierkante meter.

Om op grond van voormelde uitzondering vergunningsvrij te kunnen bouwen, is dus vereist:

  • dat sprake is van een bouwwerk;
  • dat het bouwwerk op de grond staat;
  • dat het bouwwerk bestemd is voor recreatief nachtverblijf; en
  • dat is voldaan aan de maximale hoogte en oppervlakte die de wet noemt.

Wordt een recreatieobject deels onder de grond geplaatst? Of in een boom? Dan geldt de uitzondering voor vergunningsvrij bouwen dus niet.

Is aan voormelde eisen uit de wet voldaan, dan is de ondernemer er echter nog niet. Daarnaast kan het bestemmingsplan verdere beperkingen bevatten waaraan eveneens moet zijn voldaan. Schrijft het bestemmingsplan bijvoorbeeld een maximale hoogte voor van 3 meter of een maximale oppervlakte van 50 vierkante meter, dan is de ondernemer daaraan gebonden. Ook is het mogelijk dat het bestemmingsplan het soort bebouwing dat ter plaatse is toegestaan beperkt of bepaalde soorten van bebouwing uitsluit.

Voldoet het recreatieobject aan de wettelijke eisen en de eisen uit het bestemmingsplan, dan kan de ondernemer de recreatieobjecten vergunningsvrij bouwen. In alle andere gevallen is een omgevingsvergunning voor bouwen vereist.